วัคซีนไข้หวัดใหญ่เหมาะกับใคร? เรื่องที่ควรแจ้งก่อนฉีด
ทำความเข้าใจว่าใครควรพิจารณาวัคซีนไข้หวัดใหญ่ กลุ่มใดควรคุยกับแพทย์ก่อน และอาการหลังฉีดที่ควรสังเกต
คำถามที่ได้ยินบ่อยคือควรฉีดยี่ห้อไหน ทั้งที่คำถามซึ่งตอบยากกว่าคือฉีดตอนไหนและเหมาะกับตัวเราหรือเปล่า วัคซีนไข้หวัดใหญ่ช่วยลดโอกาสป่วยและลดความรุนแรงเมื่อป่วยได้ ส่วนชนิดและจังหวะเวลาที่เหมาะสม ต้องดูจากอายุ โรคประจำตัว การตั้งครรภ์ ประวัติแพ้ และวัคซีนที่มีอยู่ในไทยช่วงนั้น
สรุปก่อนอ่าน
- โดยหลักสากล ผู้ที่อายุ 6 เดือนขึ้นไปส่วนใหญ่ควรได้รับวัคซีนทุกปี หากไม่มีข้อห้าม
- ผู้สูงอายุ หญิงตั้งครรภ์ และผู้มีโรคเรื้อรังมีความเสี่ยงต่อภาวะแทรกซ้อนและควรปรึกษาเรื่องวัคซีน
- แจ้งประวัติแพ้วัคซีนรุนแรง โรคปัจจุบัน และยาที่กดภูมิคุ้มกันก่อนฉีด
- สต็อก ชนิดวัคซีน และข้อบ่งใช้เปลี่ยนได้ ต้องยืนยันกับคลินิกก่อนเดินทาง
กลุ่มที่ควรให้ความสำคัญ
แนวทางสากลแนะนำวัคซีนไข้หวัดใหญ่ประจำปีสำหรับผู้มีอายุ 6 เดือนขึ้นไปเกือบทุกคน โดยเฉพาะผู้ที่มีโอกาสป่วยรุนแรง เช่น เด็กเล็ก ผู้สูงอายุ หญิงตั้งครรภ์ และผู้มีโรคเรื้อรังของปอด หัวใจ ไต ตับ ระบบประสาท หรือเบาหวาน
ผู้ดูแลหรืออยู่ใกล้ชิดคนกลุ่มเสี่ยงและบุคลากรที่พบผู้คนจำนวนมากอาจพิจารณารับวัคซีนเพื่อลดโอกาสนำเชื้อไปสู่คนเปราะบาง ทั้งนี้คำแนะนำในประเทศไทยและวัคซีนที่ได้รับอนุญาตอาจต่างจากต่างประเทศ
ควรแจ้งอะไรตอนคัดกรอง
- อายุ การตั้งครรภ์หรือให้นมบุตร และโรคประจำตัว
- ประวัติแพ้รุนแรงหลังวัคซีนไข้หวัดใหญ่ครั้งก่อน หรือแพ้ส่วนประกอบของวัคซีน
- ยาที่ใช้อยู่ โดยเฉพาะยากดภูมิคุ้มกัน และประวัติปลูกถ่ายอวัยวะ
- อาการป่วยในวันนัด หากมีไข้หรือป่วยปานกลางถึงรุนแรง แพทย์อาจพิจารณาเลื่อน
- ประวัติวัคซีนเดิมของเด็ก เพราะเด็กบางช่วงอายุอาจต้องได้รับมากกว่าหนึ่งเข็มตามประวัติ
แพ้ไข่ฉีดได้ไหม
แนวทาง CDC ระบุว่าผู้แพ้ไข่สามารถรับวัคซีนไข้หวัดใหญ่ที่เหมาะกับอายุและสุขภาพได้ และไม่ต้องใช้มาตรการพิเศษเกินกว่าการเตรียมพร้อมดูแลอาการแพ้ตามมาตรฐาน อย่างไรก็ตาม ชนิดวัคซีน ฉลากผลิตภัณฑ์ และแนวทางในประเทศไทยต้องได้รับการตรวจสอบ ณ วันที่ฉีด
สิ่งที่ต้องระวังเป็นพิเศษคือประวัติแพ้รุนแรงต่อวัคซีนไข้หวัดใหญ่เข็มก่อนหรือส่วนประกอบอื่น จึงควรเล่ารายละเอียดอาการ เวลาเกิด และการรักษาที่เคยได้รับให้แพทย์ทราบ
หลังฉีดอาจพบอะไร
อาการปวด บวม แดงบริเวณฉีด ไข้ต่ำ ปวดศีรษะ ปวดเมื่อย หรืออ่อนเพลียอาจเกิดขึ้นและมักดีขึ้นภายในไม่กี่วัน วัคซีนชนิดฉีดที่เป็นเชื้อตายไม่ทำให้เป็นไข้หวัดใหญ่
- อยู่สังเกตอาการตามเวลาที่สถานพยาบาลแนะนำ
- หากลมพิษทั่วตัว หน้าหรือคอบวม หายใจลำบาก หน้ามืด หรือหมดสติ ให้ขอความช่วยเหลือฉุกเฉินทันที
- หากอาการผิดปกติรุนแรงหรือไม่ดีขึ้น ควรติดต่อสถานพยาบาล
ควรรู้: ชนิดและสต็อกวัคซีนเปลี่ยนได้ กรุณาทัก LINE เพื่อเช็กชนิด สต็อก ราคา และนัดหมายก่อนเดินทาง
คำถามที่พบบ่อย
อาการเล็กน้อยอาจไม่ใช่เหตุให้เลื่อน แต่หากป่วยปานกลางถึงรุนแรงหรือมีไข้ ควรให้บุคลากรทางการแพทย์ประเมินก่อนฉีด
บริการที่เกี่ยวข้อง
แหล่งข้อมูล
- Who Needs a Flu Vaccine U.S. Centers for Disease Control and Prevention
- Influenza Vaccine Safety U.S. Centers for Disease Control and Prevention
- Contraindications and Precautions U.S. Centers for Disease Control and Prevention
เนื้อหานี้ให้ความรู้ทั่วไป ไม่ใช้แทนการตรวจ วินิจฉัย หรือคำแนะนำเฉพาะบุคคลจากแพทย์ เผยแพร่ 1 กรกฎาคม 2569
สุขภาพแต่ละคนไม่เหมือนกัน
หากมีโรคประจำตัว ใช้ยาประจำ ตั้งครรภ์ หรือมีอาการผิดปกติ ให้แพทย์ประเมินก่อนตัดสินใจ ทัก LINE ได้เลย
