วัคซีนไข้หวัดใหญ่ช่วยลดโอกาสป่วยและลดความรุนแรงของโรคได้ แต่ชนิดวัคซีนและช่วงเวลาที่เหมาะสมต้องพิจารณาตามอายุ สุขภาพ การตั้งครรภ์ ประวัติแพ้ และวัคซีนที่มีในประเทศไทย การคัดกรองก่อนฉีดจึงสำคัญกว่าการเลือกจากชื่อผลิตภัณฑ์เพียงอย่างเดียว
สรุปก่อนอ่าน
- โดยหลักสากล ผู้ที่อายุ 6 เดือนขึ้นไปส่วนใหญ่ควรได้รับวัคซีนทุกปี หากไม่มีข้อห้าม
- ผู้สูงอายุ หญิงตั้งครรภ์ และผู้มีโรคเรื้อรังมีความเสี่ยงต่อภาวะแทรกซ้อนและควรปรึกษาเรื่องวัคซีน
- แจ้งประวัติแพ้วัคซีนรุนแรง โรคปัจจุบัน และยาที่กดภูมิคุ้มกันก่อนฉีด
- สต็อก ชนิดวัคซีน และข้อบ่งใช้เปลี่ยนได้ ต้องยืนยันกับคลินิกก่อนเดินทาง
กลุ่มที่ควรให้ความสำคัญ
แนวทางสากลแนะนำวัคซีนไข้หวัดใหญ่ประจำปีสำหรับผู้มีอายุ 6 เดือนขึ้นไปเกือบทุกคน โดยเฉพาะผู้ที่มีโอกาสป่วยรุนแรง เช่น เด็กเล็ก ผู้สูงอายุ หญิงตั้งครรภ์ และผู้มีโรคเรื้อรังของปอด หัวใจ ไต ตับ ระบบประสาท หรือเบาหวาน
ผู้ดูแลหรืออยู่ใกล้ชิดคนกลุ่มเสี่ยงและบุคลากรที่พบผู้คนจำนวนมากอาจพิจารณารับวัคซีนเพื่อลดโอกาสนำเชื้อไปสู่คนเปราะบาง ทั้งนี้คำแนะนำในประเทศไทยและวัคซีนที่ได้รับอนุญาตอาจต่างจากต่างประเทศ
ควรแจ้งอะไรตอนคัดกรอง
- อายุ การตั้งครรภ์หรือให้นมบุตร และโรคประจำตัว
- ประวัติแพ้รุนแรงหลังวัคซีนไข้หวัดใหญ่ครั้งก่อน หรือแพ้ส่วนประกอบของวัคซีน
- ยาที่ใช้อยู่ โดยเฉพาะยากดภูมิคุ้มกัน และประวัติปลูกถ่ายอวัยวะ
- อาการป่วยในวันนัด หากมีไข้หรือป่วยปานกลางถึงรุนแรง แพทย์อาจพิจารณาเลื่อน
- ประวัติวัคซีนเดิมของเด็ก เพราะเด็กบางช่วงอายุอาจต้องได้รับมากกว่าหนึ่งเข็มตามประวัติ
แพ้ไข่ฉีดได้ไหม
แนวทาง CDC ระบุว่าผู้แพ้ไข่สามารถรับวัคซีนไข้หวัดใหญ่ที่เหมาะกับอายุและสุขภาพได้ และไม่ต้องใช้มาตรการพิเศษเกินกว่าการเตรียมพร้อมดูแลอาการแพ้ตามมาตรฐาน อย่างไรก็ตาม ชนิดวัคซีน ฉลากผลิตภัณฑ์ และแนวทางในประเทศไทยต้องได้รับการตรวจสอบ ณ วันที่ฉีด
สิ่งที่ต้องระวังเป็นพิเศษคือประวัติแพ้รุนแรงต่อวัคซีนไข้หวัดใหญ่เข็มก่อนหรือส่วนประกอบอื่น จึงควรเล่ารายละเอียดอาการ เวลาเกิด และการรักษาที่เคยได้รับให้แพทย์ทราบ
หลังฉีดอาจพบอะไร
อาการปวด บวม แดงบริเวณฉีด ไข้ต่ำ ปวดศีรษะ ปวดเมื่อย หรืออ่อนเพลียอาจเกิดขึ้นและมักดีขึ้นภายในไม่กี่วัน วัคซีนชนิดฉีดที่เป็นเชื้อตายไม่ทำให้เป็นไข้หวัดใหญ่
- อยู่สังเกตอาการตามเวลาที่สถานพยาบาลแนะนำ
- หากลมพิษทั่วตัว หน้าหรือคอบวม หายใจลำบาก หน้ามืด หรือหมดสติ ให้ขอความช่วยเหลือฉุกเฉินทันที
- หากอาการผิดปกติรุนแรงหรือไม่ดีขึ้น ควรติดต่อสถานพยาบาล
ควรรู้: บทความนี้ไม่ยืนยันว่าวัคซีนมีพร้อมให้บริการ กรุณาทัก LINE เพื่อเช็กชนิด สต็อก ราคา และนัดหมายก่อนเดินทาง
คำตอบแบบสั้นและตรง
เป็นหวัดเล็กน้อยฉีดวัคซีนได้ไหม?
อาการเล็กน้อยอาจไม่ใช่เหตุให้เลื่อน แต่หากป่วยปานกลางถึงรุนแรงหรือมีไข้ ควรให้บุคลากรทางการแพทย์ประเมินก่อนฉีด
วัคซีนไข้หวัดใหญ่ทำให้เป็นไข้หวัดใหญ่ไหม?
วัคซีนชนิดฉีดที่เป็นเชื้อตายไม่ทำให้เป็นไข้หวัดใหญ่ แต่อาจมีไข้ต่ำ ปวดเมื่อย หรือปวดบริเวณฉีดชั่วคราว
ฉีดแล้วจะไม่เป็นไข้หวัดใหญ่อีกเลยใช่ไหม?
ไม่ใช่ วัคซีนไม่ป้องกันได้ร้อยเปอร์เซ็นต์ แต่ช่วยลดโอกาสป่วยและลดความรุนแรงหรือภาวะแทรกซ้อนได้
แหล่งข้อมูล
- Who Needs a Flu Vaccine U.S. Centers for Disease Control and Prevention
- Influenza Vaccine Safety U.S. Centers for Disease Control and Prevention
- Contraindications and Precautions U.S. Centers for Disease Control and Prevention
สถานะการทบทวนทางการแพทย์: อ้างอิงแหล่งข้อมูลสาธารณสุขที่ระบุไว้ และยังไม่ได้ระบุชื่อแพทย์ผู้ทบทวนรายบุคคล
เนื้อหานี้ให้ความรู้ทั่วไป ไม่ใช้แทนการตรวจ วินิจฉัย หรือคำแนะนำเฉพาะบุคคลจากแพทย์