ป้องกันโรค ความรู้เพื่อดูแลตัวเอง

5 โรคที่มากับหน้าฝน สังเกตอย่างไรและป้องกันได้แค่ไหน

ไข้เลือดออก ไข้หวัดใหญ่ ท้องร่วงและอาหารเป็นพิษ โรคฉี่หนู และผิวหนังอักเสบ สรุปอาการที่ควรสังเกตและวิธีป้องกันในช่วงหน้าฝน

อ่านประมาณ 6 นาที

จัดทำโดย มงคลดีคลินิกเวชกรรม · หลักการจัดทำและตรวจสอบเนื้อหา

คนเดินกางร่มกลางสายฝน
ภาพประกอบบทความ

ฝน น้ำขังและน้ำท่วมอาจเพิ่มการสัมผัสยุง น้ำปนเปื้อนและความชื้น โรคหลายชนิดมีอาการคล้ายกันและเกิดได้ตลอดปี บทความนี้รวบรวมสิ่งที่ควรสังเกต วิธีลดความเสี่ยงและสัญญาณที่ควรพบแพทย์

สรุปก่อนอ่าน

  • น้ำขังรอบบ้านคือแหล่งเพาะพันธุ์ยุงลาย ควรเทน้ำและปิดภาชนะทุกสัปดาห์
  • ไข้สูงร่วมกับปวดกล้ามเนื้อมากหลังลุยน้ำท่วมขัง ควรนึกถึงโรคฉี่หนูและรีบพบแพทย์
  • ท้องเสียส่วนใหญ่ดูแลด้วยการทดแทนน้ำและเกลือแร่ ไม่ใช่ยาหยุดถ่าย
  • วัคซีนไข้หวัดใหญ่ประจำปีช่วยลดความรุนแรงในกลุ่มเสี่ยงได้

1. ไข้เลือดออก

เกิดจากเชื้อไวรัสเดงกีที่มียุงลายเป็นพาหะ ยุงลายวางไข่ในน้ำนิ่งใส เช่น จานรองกระถาง ยางรถเก่า และภาชนะเก็บน้ำที่ไม่ปิดฝา ช่วงหน้าฝนจึงเป็นฤดูระบาด

อาการเด่นคือไข้สูงลอย ปวดศีรษะ ปวดเมื่อยตามตัว และอาจมีจุดแดงตามร่างกาย ช่วงไข้ลดเป็นช่วงที่ต้องเฝ้าระวังมากที่สุด และควรหลีกเลี่ยงยาแก้ปวดกลุ่ม NSAIDs

อ้างอิง: [4] World Health Organization

2. ไข้หวัดใหญ่

คนเดินกางร่มกลางสายฝน
ป้องกันโรคคนเดินกางร่มกลางสายฝน

อาการเริ่มต้นคล้ายหวัดธรรมดาจนหลายคนชะล่าใจ แต่มักมาเร็วและแรงกว่า ทั้งไข้สูง ปวดเมื่อยตามตัวมาก อ่อนเพลียชัดเจน และอาจมีภาวะแทรกซ้อนอย่างปอดอักเสบในกลุ่มเสี่ยง

การฉีดวัคซีนไข้หวัดใหญ่ประจำปีเป็นวิธีป้องกันที่ทำได้ล่วงหน้า โดยเฉพาะในเด็กเล็ก ผู้สูงอายุ หญิงตั้งครรภ์ และผู้ที่มีโรคประจำตัว

อ้างอิง: [1] World Health Organization

3. ท้องร่วงและอาหารเป็นพิษ

  • เลี่ยงอาหารค้างมื้อและอาหารที่ตั้งทิ้งไว้นานในอากาศชื้น
  • ดื่มน้ำสะอาด กินอาหารปรุงสุกใหม่ และล้างมือก่อนกินอาหารทุกครั้ง
  • หากท้องเสีย ให้จิบเกลือแร่ทดแทนน้ำและเกลือแร่ที่เสียไปเป็นหลัก
  • ควรพบแพทย์หากถ่ายเป็นมูกเลือด ไข้สูง อาเจียนมากจนกินไม่ได้ หรือมีอาการขาดน้ำ

อ้างอิง: [5] World Health Organization

4. โรคฉี่หนู (เลปโตสไปโรซิส)

แพทย์ซักประวัติและอธิบายผลตรวจให้ผู้รับบริการ
ป้องกันโรคแพทย์ซักประวัติและอธิบายผลตรวจให้ผู้รับบริการ

ติดต่อจากการสัมผัสน้ำหรือดินที่ปนเปื้อนปัสสาวะของสัตว์นำโรค เชื้อเข้าทางบาดแผล รอยถลอก หรือเยื่อบุ ผู้ที่ลุยน้ำท่วมขังหรือทำงานกลางแจ้งจึงเสี่ยงกว่าคนทั่วไป

อาการมักเริ่มด้วยไข้สูงเฉียบพลัน หนาวสั่น ปวดศีรษะ ปวดกล้ามเนื้อมาก ตาแดง คลื่นไส้อาเจียน หากไม่ได้รับการรักษา อาจลุกลามจนไตเสียหาย ตับวาย หรือเยื่อหุ้มสมองอักเสบได้

ควรรู้: อาการอาจเริ่ม 2–30 วันหลังรับเชื้อ หากมีไข้หรืออาการผิดปกติหลังสัมผัสน้ำท่วมให้แจ้งวันที่และลักษณะการสัมผัสแก่แพทย์ ไม่ใช้การเกินสองสัปดาห์ตัดโรคออก

อ้างอิง: [2] MedlinePlus Medical Encyclopedia, U.S. National Library of Medicine, [3] Centers for Disease Control and Prevention

5. ความชื้นและเชื้อราที่เท้า

  • เช็ดเท้าและซอกนิ้วให้แห้งหลังเปียกน้ำ
  • เปลี่ยนถุงเท้าและรองเท้าที่เปียกชื้น
  • ไม่ใช้รองเท้าหรือผ้าเช็ดตัวร่วมกัน หากคัน ลอกหรือมีรอยแตก ควรให้บุคลากรทางการแพทย์ประเมิน

ควรรู้: หากมีแผลเปิด ควรหลีกเลี่ยงน้ำท่วมและขอคำแนะนำการดูแลแผล อ่าน แผลหลังลุยน้ำท่วม

อ้างอิง: [6] MedlinePlus, U.S. National Library of Medicine

คำถามที่พบบ่อย

แยกจากอาการอย่างเดียวได้ยาก เพราะหลายโรคเริ่มด้วยไข้เหมือนกัน ควรเล่าประวัติให้ครบ เช่น ลุยน้ำหรือไม่ มียุงชุกไหม กินอะไรมา เพื่อให้แพทย์เลือกตรวจได้ตรงจุด

บริการที่เกี่ยวข้อง

แหล่งข้อมูล

  1. [1] Influenza (Seasonal) World Health Organization
  2. [2] Leptospirosis MedlinePlus Medical Encyclopedia, U.S. National Library of Medicine
  3. [3] About Leptospirosis Centers for Disease Control and Prevention
  4. [4] Dengue and severe dengue World Health Organization
  5. [5] Diarrhoeal disease World Health Organization
  6. [6] Athlete’s foot MedlinePlus, U.S. National Library of Medicine

เนื้อหานี้ให้ความรู้ทั่วไป ไม่ใช้แทนการตรวจ วินิจฉัย หรือคำแนะนำเฉพาะบุคคลจากแพทย์ เผยแพร่ 7 สิงหาคม 2569

วิธีเลือกแหล่งข้อมูลและแจ้งแก้ไขบทความ

สุขภาพแต่ละคนไม่เหมือนกัน

หากมีโรคประจำตัว ใช้ยาประจำ ตั้งครรภ์ หรือมีอาการผิดปกติ ให้แพทย์ประเมินก่อนตัดสินใจ ทัก LINE ได้เลย