วัคซีน HPV 4 กับ 9 สายพันธุ์ ต่างกันอย่างไร เลือกแบบไหนดี
เปรียบเทียบวัคซีน HPV ชนิด 4 สายพันธุ์และ 9 สายพันธุ์ ป้องกันมะเร็งปากมดลูกได้ต่างกันแค่ไหน ฉีดกี่เข็ม ห่างกันเท่าไหร่ และราคาที่คลินิก
วัคซีน HPV เป็นวัคซีนไม่กี่ชนิดที่ป้องกันมะเร็งได้โดยตรง แต่ราคาต่อคอร์สค่อนข้างสูง คำถามแรกของแทบทุกคนจึงเป็น ‘4 กับ 9 สายพันธุ์ต่างกันตรงไหน จ่ายเพิ่มคุ้มไหม’ ด้านล่างเทียบสายพันธุ์ที่ครอบคลุม จำนวนเข็มตามอายุ และราคาที่คลินิก ให้ตัดสินใจได้ก่อนมา
สรุปก่อนอ่าน
- ชนิด 4 สายพันธุ์ครอบคลุม HPV 6, 11, 16, 18 ส่วนชนิด 9 สายพันธุ์เพิ่ม 31, 33, 45, 52, 58 ซึ่งเป็นสายพันธุ์ก่อมะเร็งที่พบบ่อยในคนเอเชีย
- สายพันธุ์ 16 และ 18 เป็นสาเหตุมะเร็งปากมดลูกราว 70% ชนิด 9 สายพันธุ์ขยายการครอบคลุมเป็นราว 90%
- อายุ 9–14 ปี ฉีด 2 เข็ม ห่างกัน 6–12 เดือน · อายุ 15 ปีขึ้นไป ฉีด 3 เข็ม ที่ 0, 2 และ 6 เดือน · ขึ้นทะเบียนใช้ได้ถึงอายุ 45 ปี
- ที่มงคลดีคลินิก ชนิด 4 สายพันธุ์ 3,500 บาท/เข็ม (3 เข็ม 9,500 บาท) และชนิด 9 สายพันธุ์ 5,330 บาท/เข็ม (3 เข็ม 15,990 บาท · ค่าบริการทางการแพทย์เข็มละ 300 บาท)
HPV คืออะไร และทำไมต้องป้องกัน
HPV (Human papillomavirus) เป็นไวรัสที่มีมากกว่า 100 สายพันธุ์ ติดต่อผ่านการสัมผัสผิวหนังและเยื่อบุใกล้ชิด คนส่วนใหญ่เคยติดเชื้อโดยไม่รู้ตัวและร่างกายกำจัดได้เอง แต่สายพันธุ์ความเสี่ยงสูงบางตัวที่ติดเชื้อค้างอยู่นานหลายปี จะทำให้เซลล์เปลี่ยนแปลงจนกลายเป็นมะเร็งปากมดลูก และมะเร็งอื่น เช่น มะเร็งช่องปากและลำคอ มะเร็งทวารหนัก
มะเร็งปากมดลูกเป็นมะเร็งที่พบมากอันดับต้น ๆ ในหญิงไทย และเป็นมะเร็งไม่กี่ชนิดที่รู้สาเหตุชัดเจนพอจะป้องกันด้วยวัคซีนได้ องค์การอนามัยโลกจึงตั้งเป้ากำจัดมะเร็งปากมดลูกให้เป็นปัญหาสาธารณสุขที่หมดไป โดยมีวัคซีน HPV เป็นเสาหลักหนึ่งในสามเสา ควบคู่กับการตรวจคัดกรองและการรักษา
เปรียบเทียบ 4 กับ 9 สายพันธุ์
| HPV 4 สายพันธุ์ | HPV 9 สายพันธุ์ | |
|---|---|---|
| สายพันธุ์ก่อมะเร็ง | 16, 18 | 16, 18, 31, 33, 45, 52, 58 |
| สายพันธุ์ก่อหูด | 6, 11 | 6, 11 |
| ครอบคลุมสาเหตุมะเร็งปากมดลูก | ราว 70% | ราว 90% |
| อายุที่ขึ้นทะเบียน | 9–45 ปี | 9–45 ปี |
| จำนวนเข็ม | 2 เข็ม (9–14 ปี) หรือ 3 เข็ม (15 ปีขึ้นไป) | เหมือนกัน |
| ราคาต่อเข็มที่คลินิก | 3,500 บาท/เข็ม | 5,330 บาท/เข็ม |
| ราคาแพ็กเกจ 3 เข็ม | 3 เข็ม 9,500 บาท | 3 เข็ม 15,990 บาท · ค่าบริการทางการแพทย์เข็มละ 300 บาท |
สายพันธุ์ 52 และ 58 ที่เพิ่มมาในชนิด 9 สายพันธุ์มีความสำคัญกับคนไทยเป็นพิเศษ เพราะการศึกษาในเอเชียตะวันออกและเอเชียตะวันออกเฉียงใต้พบสองสายพันธุ์นี้ในผู้ป่วยมะเร็งปากมดลูกบ่อยกว่าประชากรตะวันตก แพทย์ในไทยจึงมักแนะนำชนิด 9 สายพันธุ์ถ้าเลือกได้
ฉีดกี่เข็ม ห่างกันเท่าไหร่
- อายุ 9–14 ปี: 2 เข็ม เข็มที่สองห่างจากเข็มแรก 6–12 เดือน ถ้าเข็มที่สองฉีดเร็วกว่า 5 เดือน ต้องฉีดเข็มที่สาม
- อายุ 15–45 ปี: 3 เข็ม ที่เดือน 0, 2 และ 6 (ชนิด 4 และ 9 สายพันธุ์ใช้ตารางเดียวกัน)
- ผู้ที่มีภูมิคุ้มกันบกพร่อง: 3 เข็มไม่ว่าอายุเท่าใด
- ถ้าฉีดไม่ตรงนัด ไม่ต้องเริ่มใหม่ ให้ฉีดเข็มที่เหลือต่อให้ครบ
ควรรู้: องค์การอนามัยโลกรับรองตั้งแต่ปี 2565 ว่าตารางเข็มเดียวให้การป้องกันได้ดีในกลุ่มอายุ 9–20 ปี หลายประเทศจึงปรับใช้ในโครงการระดับชาติ ในไทยยังใช้ตาราง 2 เข็มสำหรับเด็กเป็นหลัก แพทย์จะแนะนำตามแนวทางที่ใช้อยู่ ณ วันที่ฉีด
เคยฉีด 4 สายพันธุ์ครบแล้ว ควรฉีด 9 สายพันธุ์เพิ่มไหม
ทำได้และปลอดภัย แต่ประโยชน์ที่ได้เพิ่มคือการป้องกันอีก 5 สายพันธุ์เท่านั้น ซึ่งคุ้มค่ามากน้อยขึ้นกับอายุและความเสี่ยงของแต่ละคน แนวทางส่วนใหญ่ไม่ได้แนะนำเป็นกิจวัตร แต่ก็ไม่ห้าม ควรคุยกับแพทย์ก่อน และไม่ว่าจะฉีดหรือไม่ การตรวจคัดกรองมะเร็งปากมดลูกตามช่วงอายุยังจำเป็นเสมอ
ผลข้างเคียงและการเตรียมตัว
ผลข้างเคียงที่พบบ่อยคือปวด บวม แดงบริเวณที่ฉีด ปวดศีรษะ หรือไข้ต่ำ 1–2 วัน ในวัยรุ่นอาจเป็นลมหลังฉีดจากความกังวลมากกว่าตัววัคซีน คลินิกจึงให้นั่งพักสังเกตอาการ 15–30 นาทีก่อนกลับ ไม่ควรฉีดระหว่างตั้งครรภ์ หากทราบว่าตั้งครรภ์ระหว่างคอร์สให้เลื่อนเข็มที่เหลือไปหลังคลอด
ไม่จำเป็นต้องตรวจหาเชื้อ HPV ก่อนฉีด และไม่ต้องงดอาหาร นำสมุดวัคซีนหรือประวัติเข็มเดิมมาถ้ามี ดูรายละเอียดและนัดหมายที่ วัคซีน HPV 9 สายพันธุ์ หรือ วัคซีน HPV 4 สายพันธุ์ ผู้ชายอ่านเพิ่มที่ ผู้ชายฉีด HPV ได้ไหม และผู้ที่อายุเกิน 26 ปี ดู อายุ 30–45 ยังฉีดทันไหม
คำถามที่พบบ่อย
ที่มงคลดีคลินิก ชนิด 4 สายพันธุ์ 3,500 บาท/เข็ม (3 เข็ม 9,500 บาท) และชนิด 9 สายพันธุ์ 5,330 บาท/เข็ม (3 เข็ม 15,990 บาท · ค่าบริการทางการแพทย์เข็มละ 300 บาท) ราคาตามประกาศถึง 31 ธันวาคม 2569
บริการที่เกี่ยวข้อง
วัคซีนที่เกี่ยวข้อง
บทความที่เกี่ยวข้อง
แหล่งข้อมูล
- Human papillomavirus and cancer World Health Organization
- HPV Vaccination Recommendations U.S. Centers for Disease Control and Prevention
- Human papillomavirus vaccines: WHO position paper (2022 update) World Health Organization
เนื้อหานี้ให้ความรู้ทั่วไป ไม่ใช้แทนการตรวจ วินิจฉัย หรือคำแนะนำเฉพาะบุคคลจากแพทย์ เผยแพร่ 20 กันยายน 2569
สุขภาพแต่ละคนไม่เหมือนกัน
หากมีโรคประจำตัว ใช้ยาประจำ ตั้งครรภ์ หรือมีอาการผิดปกติ ให้แพทย์ประเมินก่อนตัดสินใจ ทัก LINE ได้เลย
