จำนวนเข็มวัคซีนไข้หวัดใหญ่ในเด็กขึ้นกับอายุและประวัติเข็มเดิม รวมวันที่และช่วงห่าง เด็กบางคนต้อง 2 เข็มในฤดูเดียวกัน บทความนี้ช่วยเตรียมสมุดวัคซีนและคำถามเรื่องผลิตภัณฑ์ก่อนคุยกับผู้ให้บริการ
สรุปก่อนอ่าน
- เด็กอายุ 6 เดือนถึง 8 ปีอาจต้อง 2 เข็มห่างอย่างน้อย 4 สัปดาห์ ตามเข็มเดิมที่บันทึกและแนวทางฤดูนั้น
- ประวัติว่าเคย 2 เข็มอย่างเดียวไม่พอ ต้องตรวจวันที่ ช่วงห่างและแนวทางฤดูปัจจุบันก่อนตัดสินว่าใช้ 1 หรือ 2 เข็ม
- ปริมาตรขนาดยาและอายุที่ใช้ได้ขึ้นกับผลิตภัณฑ์จริง ไม่ใช้ 0.5 มล. กับวัคซีนเด็กทุกยี่ห้อโดยอัตโนมัติ
- ชนิดพ่นจมูกมีเกณฑ์อายุและข้อควรระวังเฉพาะ ต้องประเมินก่อน ที่คลินิกราคา 1,490 บาท/ครั้ง
ทำไมต้องตรวจทั้งอายุและประวัติเข็มเดิม
CDC สหรัฐระบุว่าเด็ก 6 เดือนถึง 8 ปีที่ไม่มีประวัติเข็มเดิมครบตามเกณฑ์ หรือไม่ทราบประวัติ อาจต้อง 2 เข็มในฤดูเดียวกันห่างอย่างน้อย 4 สัปดาห์ ไม่ใช่ใช้คำว่า “ปีแรก” เป็นเกณฑ์เดียว ข้อกำหนดนี้ต้องแยกจากฉลากและแนวทางที่ใช้ในไทย
แพทย์ต้องตรวจวันที่และระยะห่างของเข็มเดิมกับคำแนะนำฤดูปัจจุบัน ข้อมูลว่าเคยสองเข็มโดยไม่มีวันและระยะห่างยังไม่พอ
อ้างอิง: [1] U.S. Centers for Disease Control and Prevention
ตารางสรุป: ลูกต้องฉีดกี่เข็ม

เลื่อนตารางด้านข้างเพื่อดูข้อมูลครบ →
| สถานการณ์ | จำนวนเข็มปีนี้ | ระยะห่าง |
|---|---|---|
| อายุ 6 เดือน – 8 ปี ไม่เคยฉีดเลย | 2 เข็ม | ห่างกันอย่างน้อย 4 สัปดาห์ |
| อายุ 6 เดือน – 8 ปี เคยฉีดมาเพียง 1 เข็มในชีวิต | 2 เข็ม | ห่างกันอย่างน้อย 4 สัปดาห์ |
| อายุ 6 เดือน–8 ปี ไม่ทราบประวัติวัคซีน | ให้ผู้ให้บริการทบทวน; อาจต้อง 2 เข็ม | หากต้อง 2 เข็ม ให้เว้นอย่างน้อย 4 สัปดาห์ |
| อายุ 6 เดือน–8 ปี มีเข็มเดิมครบเกณฑ์ตามแนวทางฤดูปัจจุบัน | 1 เข็ม | — |
| อายุ 9 ปีขึ้นไป | 1 เข็ม | — |
| อายุน้อยกว่า 6 เดือน | ยังฉีดไม่ได้ | ให้ผู้ดูแลทบทวนวัคซีนตามเหมาะสม ร่วมกับลดการสัมผัสคนป่วยและล้างมือ |
ควรรู้: นำสมุดพร้อมวันที่มา แพทย์จะตรวจเกณฑ์ฤดูปัจจุบันและผลิตภัณฑ์ ไม่ใช้จำนวนเข็มที่จำได้อย่างเดียว
อ้างอิง: [1] U.S. Centers for Disease Control and Prevention
ขนาดยาและชนิดวัคซีนสำหรับเด็ก
ปริมาตรวัคซีนชนิดฉีดขึ้นกับอายุและผลิตภัณฑ์ CDC สหรัฐแสดงตัวอย่างเด็ก 6–35 เดือนที่บางผลิตภัณฑ์ใช้ 0.25 มล. บางชนิด 0.5 มล. หรือมีทางเลือกทั้งสอง จึงไม่ควรเรียกว่าขนาดเล็กมีเฉพาะรุ่นเก่า ในไทยต้องใช้ฉลากของยี่ห้อและสูตรที่ได้รับจริง ผู้ให้บริการจะประเมิน 3 สายพันธุ์ หรือ 4 สายพันธุ์ ตามข้อมูลนั้น
สำหรับ ชนิดพ่นจมูก CDC สหรัฐระบุ FluMist อายุ 2–49 ปีและมีข้อห้าม/ข้อควรระวัง เช่น ภูมิคุ้มกันต่ำ ตั้งครรภ์ การใช้แอสไพรินในเด็ก และประวัติหอบหรือ wheezing บางช่วงอายุ ข้อมูลนี้ไม่ยืนยันยี่ห้อ สต็อกหรือข้อบ่งใช้ไทยของคลินิก ต้องแจ้งโรค ยาต้านไวรัสและเข็มเดิมก่อนเลือก ไม่ใช้ความกลัวเข็มเป็นเหตุว่าฉีดได้ทุกคน
อ้างอิง: [1] U.S. Centers for Disease Control and Prevention, [4] U.S. Centers for Disease Control and Prevention
ผลข้างเคียงในเด็กที่พบได้

- ชนิดฉีดอาจมีปวด บวม แดงบริเวณฉีด ไข้ ปวดเมื่อยหรืออ่อนเพลีย มักดีขึ้นภายในไม่กี่วัน
- หากต้องใช้ยาแก้ไข้ ให้ตรวจอายุ น้ำหนัก ความเข้มข้นยาและคำแนะนำผู้ให้บริการ ไม่ให้ยาหรือขนาดเดียวกันกับเด็กทุกคน
- ชนิดพ่นจมูกอาจมีน้ำมูก คัดจมูก หรือเจ็บคอเล็กน้อย
- อาการแพ้รุนแรงพบน้อยมาก คลินิกให้นั่งสังเกตอาการหลังฉีดประมาณ 30 นาทีก่อนกลับ
ควรรู้: หากลูกมีผื่นลมพิษทั่วตัว หน้าบวม หายใจลำบาก หรือซึมมากหลังฉีด ให้รีบพาไปโรงพยาบาลทันที
อ้างอิง: [3] U.S. Centers for Disease Control and Prevention, [4] U.S. Centers for Disease Control and Prevention
เตรียมตัวก่อนพาลูกมาฉีด
- นำสมุดวัคซีนมาทุกครั้ง เพื่อเช็กประวัติเข็มเดิมและบันทึกเข็มใหม่
- แจ้งถ้าลูกแพ้ไข่รุนแรง เคยแพ้วัคซีน มีโรคประจำตัว หรือกำลังป่วยมีไข้
- เมื่อผู้ให้บริการยืนยันว่าต้อง 2 เข็ม จึงนัดเข็มถัดไปโดยเว้นอย่างน้อย 4 สัปดาห์ตามแนวทาง ไม่จัดชุดใหม่จากคำว่าเคยฉีดปีแรกอย่างเดียว
- วางแผนตามวัคซีนตามฤดูและความเสี่ยงแต่ละคน ไม่กำหนดเมษายน–มิถุนายนให้เด็กทุกคน อ่าน เวลาฉีด
อ้างอิง: [1] U.S. Centers for Disease Control and Prevention, [5] U.S. Centers for Disease Control and Prevention
คำถามที่พบบ่อย
ติดต่อคลินิกเพื่อจัดนัดเข็มที่เกินกำหนดและทบทวนสมุด ไม่จงใจเลื่อนหรือเริ่มชุดใหม่เอง
บริการที่เกี่ยวข้อง
วัคซีนที่เกี่ยวข้อง
บทความที่เกี่ยวข้อง
แหล่งข้อมูล
- [1] Seasonal Influenza Vaccine Dosage & Administration U.S. Centers for Disease Control and Preventionสืบค้น 11 ตุลาคม 2569
- [2] ตารางการสร้างเสริมภูมิคุ้มกันโรคในเด็กและวัยรุ่นไทย พ.ศ. 2569 สมาคมโรคติดเชื้อในเด็กแห่งประเทศไทยสืบค้น 11 ตุลาคม 2569
- [3] Influenza Vaccine Safety U.S. Centers for Disease Control and Prevention
- [4] Live Attenuated Influenza Vaccine (LAIV): U.S. eligibility and precautions U.S. Centers for Disease Control and Preventionสืบค้น 12 ตุลาคม 2569
- [5] Key Facts About Seasonal Flu Vaccine U.S. Centers for Disease Control and Preventionสืบค้น 12 ตุลาคม 2569
เนื้อหานี้ให้ความรู้ทั่วไป ไม่ใช้แทนการตรวจ วินิจฉัย หรือคำแนะนำเฉพาะบุคคลจากแพทย์ เผยแพร่ 21 กันยายน 2569
วิธีเลือกแหล่งข้อมูลและแจ้งแก้ไขบทความ

