วัคซีน ความรู้เพื่อดูแลตัวเอง

วัคซีนผู้สูงอายุ 60+ ควรฉีดอะไรบ้าง (งูสวัด ปอดอักเสบ ไข้หวัดใหญ่ RSV)

รายการวัคซีนที่แนะนำสำหรับผู้สูงอายุ 60 ปีขึ้นไป พร้อมเหตุผล จำนวนเข็ม ลำดับความสำคัญ และราคาที่คลินิก เพื่อให้ลูกหลานวางแผนพาพ่อแม่มาฉีดได้ในครั้งเดียว

อ่านประมาณ 8 นาที

จัดทำโดย มงคลดีคลินิกเวชกรรม · หลักการจัดทำและตรวจสอบเนื้อหา

การฉีดวัคซีนที่ต้นแขน
ภาพประกอบบทความ

อายุและโรคร่วมเปลี่ยนความเสี่ยงจากการติดเชื้อ แต่ผู้สูงอายุไม่ได้ใช้วัคซีนและตารางเดียวกันทุกคน บทความนี้ช่วยเตรียมประวัติเข็มเดิม ยาและคำถามเรื่องข้อบ่งใช้ ก่อนคุยกับแพทย์ว่าจะเลือกชนิดใดและฉีดเมื่อใด

สรุปก่อนอ่าน

  • วัคซีนที่ควรคุยกับแพทย์ เช่น ไข้หวัดใหญ่รายปี นิวโมคอคคัส งูสวัด และ RSV แต่ละชนิดมีเกณฑ์ต่างกันตามประวัติสุขภาพ
  • ทบทวนชุดพื้นฐานและเข็มกระตุ้นบาดทะยัก รวมถึงวัคซีน/การติดเชื้อตับอักเสบบี ไม่กำหนดชุดฉีดจากคำว่าไม่มีภูมิอย่างเดียว
  • โรคเรื้อรังอาจทำให้คำแนะนำวัคซีนต่างออกไป ต้องทบทวนผลิตภัณฑ์ เข็มเดิม และแนวทางไทยปัจจุบัน
  • เมื่องบจำกัด ให้แพทย์จัดลำดับตามความเสี่ยงแต่ละโรคและสิทธิ์ ไม่ใช้ลำดับตายตัวสำหรับทุกคน

ทำไมผู้สูงอายุถึงต้องการวัคซีนมากกว่าวัยอื่น

ความเสี่ยงและการตอบสนองต่อวัคซีนเปลี่ยนตามอายุและสุขภาพ โรคบางชนิด เช่น ไข้หวัดใหญ่และ RSV อาจรุนแรงขึ้นในผู้สูงอายุ จึงควรประเมินการป้องกันเฉพาะราย ไม่รับประกันว่าจะติดเชื้อหรือป่วยหนักเหมือนกันทุกคน

โรคหัวใจ ปอด ไต เบาหวาน ภูมิคุ้มกันและยาที่ใช้มีผลต่อการเลือกชนิดและเวลา แต่ต้องดูข้อบ่งใช้ของวัคซีนแต่ละตัว ไม่จัดให้ทุกคนเพียงเพราะมีโรคเรื้อรัง

อ้างอิง: [3] World Health Organization, [7] World Health Organization

รายการวัคซีนที่ควรทบทวนตั้งแต่อายุ 60 ปี

ขวดวัคซีนและกระบอกฉีดยา
วัคซีนขวดวัคซีนและกระบอกฉีดยา

เลื่อนตารางด้านข้างเพื่อดูข้อมูลครบ →

รายการวัคซีนที่ควรทบทวนตั้งแต่อายุ 60 ปี
วัคซีนป้องกันอะไรจำนวนเข็มราคาที่คลินิก
ไข้หวัดใหญ่ไข้หวัดใหญ่และภาวะแทรกซ้อน เช่น ปอดอักเสบ หัวใจกำเริบปีละ 1 เข็ม490 บาท/เข็ม
ปอดอักเสบ 20 สายพันธุ์ (PCV20)โรคจากเชื้อนิวโมคอคคัสบางส่วน เช่น ปอดอักเสบและติดเชื้อรุนแรง ไม่ครอบคลุมปอดอักเสบทุกสาเหตุขึ้นกับเข็มเดิมและข้อบ่งชี้; PCV20 อาจเป็นเข็มที่ทำให้ครบชุด3,900 บาท/เข็ม
งูสวัด ชนิดเชื้อตายงูสวัดและอาการปวดปลายประสาทหลังผื่นหาย2 เข็ม ระยะตามผลิตภัณฑ์/ภูมิคุ้มกัน โดยทั่วไป2–6เดือน6,900 บาท/เข็ม
RSV ผู้ใหญ่ไวรัส RSV ที่ทำให้ปอดอักเสบในผู้สูงอายุ1 เข็ม (ยังไม่มีคำแนะนำกระตุ้น)9,500 บาท/เข็ม
บาดทะยัก (Td/Tdap)บาดทะยักจากบาดแผลทบทวนชุดพื้นฐาน เข็มกระตุ้นและบาดแผล; ไม่ใช้ทุก10ปีแทนทุกสถานการณ์350 บาท/เข็ม
ไวรัสตับอักเสบบีตับอักเสบเรื้อรังและมะเร็งตับชุดฉีดตามผลิตภัณฑ์หลังทบทวนประวัติและความจำเป็นในการตรวจ450 บาท/เข็ม

ราคารวมค่าแพทย์และค่าบริการพยาบาลแล้ว ตามประกาศของคลินิกถึง 31 ธันวาคม 2569 ดูรายการทั้งหมดและกรองเฉพาะกลุ่มผู้สูงอายุได้ที่ หน้าวัคซีน

อ้างอิง: [1] U.S. Centers for Disease Control and Prevention, [4] U.S. Centers for Disease Control and Prevention, [5] U.S. Centers for Disease Control and Prevention, [8] U.S. Centers for Disease Control and Prevention

1. ไข้หวัดใหญ่: ฉีดทุกปี

WHO แนะนำทบทวนวัคซีนไข้หวัดใหญ่รายปี และระบุว่าการระบาดในเขตร้อนอาจเกิดได้ตลอดปี ไม่กำหนดเมษายน–มิถุนายนเป็นเดือนดีที่สุดสำหรับผู้สูงอายุทุกคน ให้นำวันที่เข็มล่าสุด สุขภาพและชื่อผลิตภัณฑ์มาประเมิน อ่าน เวลาฉีด รายการ 3 สายพันธุ์ หรือ 4 สายพันธุ์ ต้องตรวจฉลากของที่ใช้จริง ไม่ถือว่าทุกผลิตภัณฑ์เหมาะกับผู้สูงอายุทุกคน

อ้างอิง: [6] U.S. Centers for Disease Control and Prevention, [7] World Health Organization

2. นิวโมคอคคัส: ดูเข็มเดิมก่อน

ตารางวัคซีนนิวโมคอคคัสขึ้นกับประวัติ PCV และ PPSV23 รวมถึงความเสี่ยง ให้นำประวัติมาก่อนตัดสินใจว่าต้อง PCV20 หรือไม่ ไม่ใช้จำนวนหนึ่งเข็มครอบคลุมทุกประวัติ

แนวทาง CDC ของสหรัฐฯ ปัจจุบันแนะนำวัคซีนนิวโมคอคคัสตามวัยตั้งแต่อายุ 50 ปี ข้อนี้เป็นแนวทางสหรัฐฯ ต้องตรวจข้อบ่งใช้ผลิตภัณฑ์และคำแนะนำที่ใช้ในไทยด้วย

อ้างอิง: [4] U.S. Centers for Disease Control and Prevention

3. งูสวัด: ป้องกันอาการปวดที่รักษายาก

ปรึกษาเรื่อง วัคซีนงูสวัดชนิดไม่ใช่เชื้อเป็น โดยเฉพาะผู้มีภูมิคุ้มกันต่ำ ยังต้องประเมินข้อบ่งใช้ ข้อห้าม และเวลาฉีด คำว่าไม่ใช่เชื้อเป็นไม่ได้รับประกันว่าเหมาะกับทุกคน ดู การเปรียบเทียบสองชนิด

อ้างอิง: [8] U.S. Centers for Disease Control and Prevention

4. RSV: วัคซีนใหม่สำหรับผู้สูงอายุ

การฉีดวัคซีนที่ต้นแขน
วัคซีนการฉีดวัคซีนที่ต้นแขน

แนวทาง CDC ของสหรัฐฯ ปัจจุบันแนะนำวัคซีน RSV สำหรับผู้ที่อายุ 75 ปีขึ้นไป และอายุ 50–74 ปีที่เสี่ยงโรครุนแรง ปัจจุบันเป็นคำแนะนำหนึ่งเข็ม ไม่ใช่วัคซีนรายปี เกณฑ์สหรัฐฯ ไม่ใช่สิทธิ์ฉีดในไทยโดยอัตโนมัติ ต้องตรวจแนวทางและผลิตภัณฑ์ที่ใช้ในไทย

แจ้งโรคปอด โรคหัวใจ ภาวะภูมิคุ้มกัน และเข็ม RSV เดิม ให้แพทย์คุยประโยชน์และอาการไม่พึงประสงค์ ดูราคาและการให้บริการที่ วัคซีน RSV ผู้ใหญ่

อ้างอิง: [5] U.S. Centers for Disease Control and Prevention

วัคซีนพื้นฐานที่ผู้ใหญ่ไทยมักขาด

  • บาดทะยัก: ทบทวนชุดพื้นฐาน เข็มกระตุ้น และประวัติบาดแผล ตารางตามวัยกับการป้องกันหลังบาดแผลต่างกัน (350 บาท/เข็ม)
  • ตับอักเสบบี: ทบทวนประวัติวัคซีน การติดเชื้อ และความจำเป็นในการตรวจ ไม่ตัดสินชุดฉีดจากปีเกิดหรือผลลบสองรายการอย่างเดียว (450 บาท/เข็ม)
  • โควิด-19: นำประวัติเข็มเดิมและโรคร่วมมาสอบถามคำแนะนำไทยปัจจุบัน ไม่อนุมานว่าทุกคนต้องกระตุ้นปีละเข็มจากสมุดวัคซีนฉบับเก่า

อ้างอิง: [1] U.S. Centers for Disease Control and Prevention, [2] สมาคมโรคติดเชื้อแห่งประเทศไทย

มาครั้งเดียว ฉีดอะไรพร้อมกันได้บ้าง

วัคซีนหลายชนิดฉีดนัดเดียวกันได้ แต่ต้องตรวจคู่ที่ฉีด ผลิตภัณฑ์ อาการแพ้เดิม และสถานการณ์แต่ละคน การฉีด RSV ร่วมบางคู่ยังมีข้อมูลจำกัดและอาจเพิ่มอาการไม่พึงประสงค์ที่พบบ่อย ควรวางแผนกับแพทย์ก่อน

ก่อนพาผู้สูงอายุมา ให้เตรียมรายชื่อยาประจำ ประวัติแพ้ยา และสมุดวัคซีนหรือประวัติวัคซีนเดิมถ้ามี แพทย์ซักประวัติและวัดความดันก่อนฉีดทุกครั้ง ผู้ที่ใช้ยาต้านการแข็งตัวของเลือดต้องแจ้งยาและประวัติเลือดออก แพทย์ประเมินความปลอดภัยของการฉีดเข้ากล้ามและวิธีลดรอยช้ำ ทัก LINE บอกอายุและโรคประจำตัว ทีมงานเช็กสต็อกและช่วยจัดลำดับให้ก่อนเดินทาง

ควรรู้: ผู้สูงอายุที่รับยาโรคเรื้อรังอยู่แล้ว สามารถทบทวนวัคซีนไปพร้อมนัดรับยาได้ ดู บริการดูแลโรคเรื้อรัง

อ้างอิง: [5] U.S. Centers for Disease Control and Prevention, [9] U.S. Centers for Disease Control and Prevention

คำถามที่พบบ่อย

นำประวัติรักษาและวัคซีนมา แพทย์จะจัดลำดับไข้หวัดใหญ่ นิวโมคอคคัส และชนิดอื่นตามความเสี่ยง เข็มเดิม และเกณฑ์ ไม่แนะนำ RSV อัตโนมัติสำหรับผู้สุขภาพดีอายุ 70 ทุกคน

บริการที่เกี่ยวข้อง

วัคซีนที่เกี่ยวข้อง

บทความที่เกี่ยวข้อง

แหล่งข้อมูล

  1. [1] Recommended Adult Immunization Schedule, United States U.S. Centers for Disease Control and Prevention
  2. [2] สมุดวัคซีนสำหรับผู้ใหญ่และผู้สูงอายุ (พฤษภาคม 2568) สมาคมโรคติดเชื้อแห่งประเทศไทยสืบค้น 11 ตุลาคม 2569
  3. [3] Respiratory syncytial virus (RSV) World Health Organization
  4. [4] Pneumococcal Vaccine Recommendations U.S. Centers for Disease Control and Preventionสืบค้น 11 ตุลาคม 2569
  5. [5] RSV Vaccine Guidance for Adults U.S. Centers for Disease Control and Preventionสืบค้น 11 ตุลาคม 2569
  6. [6] Key Facts About Seasonal Flu Vaccine U.S. Centers for Disease Control and Preventionสืบค้น 12 ตุลาคม 2569
  7. [7] Influenza (Seasonal) World Health Organizationสืบค้น 12 ตุลาคม 2569
  8. [8] Shingles Vaccine Recommendations: U.S. timing and coadministration U.S. Centers for Disease Control and Preventionสืบค้น 12 ตุลาคม 2569
  9. [9] Vaccinating persons with increased bleeding risk U.S. Centers for Disease Control and Preventionสืบค้น 12 ตุลาคม 2569

เนื้อหานี้ให้ความรู้ทั่วไป ไม่ใช้แทนการตรวจ วินิจฉัย หรือคำแนะนำเฉพาะบุคคลจากแพทย์ เผยแพร่ 21 กันยายน 2569

วิธีเลือกแหล่งข้อมูลและแจ้งแก้ไขบทความ

สุขภาพแต่ละคนไม่เหมือนกัน

หากมีโรคประจำตัว ใช้ยาประจำ ตั้งครรภ์ หรือมีอาการผิดปกติ ให้แพทย์ประเมินก่อนตัดสินใจ ทัก LINE ได้เลย